.
"Politics is that part of social science which treats the foundations of State and the principle of Government." Who made this statement? ‘‘राजनीति विज्ञान समाज विज्ञानों का वह भाग है जिसका सम्बन्ध राज्य के आधार और सरकार के सिद्धान्तों से होता है।’’ यह किसका वक्तव्य है?
Electro-static type instruments can be used as ______. वैद्युत स्थैतिक प्रकार के उपकरण को ------ के रूप में प्रयोग किया जाता है।
इनमें से कौन संधि का गुण है? इनमें से कौन संधि का गुण है?
What is the equivalent head (cm) of the kerosene (specific gravity = 0.8), if the head of water is 500 cm?
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानां (9-15) विकल्पात्मकोत्तरेभ्य: उचिततमं उत्तरं चिनुत- उपवने विचरणं कुर्वन् राजकुमार: एकेन विषधरेण दंष्ट: अभूत। अचेतनं तं तस्य सहचरा: राज्ञे निवेदितवन्त:। सम्पूर्णे राजपरिवारे शोक: आच्छन्न:। एकमात्रं स: एव राज्ञ: प्रियतम: उत्तराधिकारी आसीत्। राजवैद्या: तस्य चिकित्सां अकुर्वन्। किन्तु सफलता नैव मिलिता। राजज्योतिषिणा तस्य दीर्घायुष्यं जन्मपत्रत: दृष्टवा एक: उपाय: यत् यदि काचित् सती साध्वी स्त्री राजकुमारं दष्ट-स्थाने स्पृशेत् तर्हि अयं स्वस्थ: भवेत्। राज्ञ: अनेकपत्न्य: आसन्। राजकुमारस्य जननी अपि तासु एका आसीत। सा प्रथमं तत: च क्रमश: सर्वा: अपि राज्ञ्य: राजकुमारं स्पृष्टवत्य:। किन्तु राजकुमारस्य चेतना नैव आयाता। अनेन राज्ञीनाम् असतीत्वम् अपि प्रकटितम् अभूत्। पुरस्कार- लोभेन राज्यस्य अन्याभि: अपि महिलाभि: चेष्टा कृता। किन्तु ता; अपि विफला: एवं अतिष्ठन्। अन्ते तेन एव राजज्योतिषिणा राजा निवेदित: यत् अधुना एव राज्य-सीमायाम् एका युवति: स्वस्य पत्या सह प्रविष्टा अस्ति। कदाचित् सा कार्यं साधयेत्। राजा एकाकी एव ताम् आनेतुं निर्गत: । ताम् उपेत्य स: अनुनयं विनयं कृत्वा राजभवनम् आनीतवान्। तस्या: स्पर्शमात्रेण राजकुमार: तत्क्षणम् एव सुप्तोत्थित: इव जागरित:। सर्वेषां हर्षेण मुख-कमलानि विकसितानि अजायन्त। विरक्त: राजा स्वीयं राज्यार्धं ताभ्यां दम्पतिभ्याम्, अवशिष्ट च आत्मजाय समर्प्य तप: तप्तुं वनं प्रस्थित: इति। ‘सुप्तोत्थित:’- इत्यस्मिन् पदे सन्धिनिर्देशं कुरुत।
किसी स्कूल में लड़कों और लड़कियों की संख्या का अनुपात 3:2 है। यदि 20% लड़कों और 25% लड़कियों को छात्रवृत्ति प्राप्त होती है, तो कितने प्रतिशत छात्रों को छात्रवृत्ति प्राप्त नहीं होती है?
सूचना कियोस्क (Information kiosks) के संबंध में निम्नलिखित में से कौन-से सही हैं? (i) इसकी कार्यक्षमता सीमित होती है। (ii) यह दूरस्थ-नियंत्रित (remote controlled) होता है।
अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रश्नानां (61-68) विकल्पात्मकोत्तरेभ्य: उचिततमम् उत्तरं चित्वा लिखत- भारवि: पितु: सपरिश्रमं पठति स्म। परन्तु पिता तस्य वैदुष्यम् एकवारम् अपि नैव प्रशंसितवान्। अनेन खिन्न: भारवि: पितरं हन्तुं निलीन:। रात्रौ तस्य मात्रा पृष्ठ: पिता कथितवान्- ‘‘भारवि: विश्व-विख्यात: एक अजर: अमर: महाकवि; भवतु। इदं विचार्य एव अहं तं प्रत्यक्षं नैव प्रशंसामि। प्रशंसा प्रगतौ पूर्ण-विरार्म योजयति। इदं श्रुत्वा भारवि: स्वाचरणे पश्चातापं कुर्वन् प्रकटोभूय पितृ-पादयो खड्गं निधाय स्वविचारितं सर्व सत्यं सत्यम् अकथयत्: तदपराधे च आत्मानं हन्तुं निर्णयं श्रावितवानं पित्रा तु ‘आत्महत्या महान् अपराध:’ इति सन्दिश्य प्रायश्चित्त-रूपं पत्न्या सह श्वशुरालये कानिचित् वर्षाणि प्रवासं कर्तुं स: निद्र्दिष्ट:। भारवि: तथाएव कृतवान्। कानिचित् दिनानि स: श्वशुरालय। सपत्नीक: सानन्दं: स्थितवान्। किन्तु पश्चात् श्वशुरेण आज्ञप्त: भारवित तस्य गा: चारयितुं प्रवृत्त:। एकत: गाव: स्वेच्छया विचरन्त्य: चरन्ति स्म, तर्हि अन्यत: उपविश्य भारवि: किरातार्जुनीयं नाम महाकाव्यं रचयितुं प्रावर्तत। गवां स्वक्षेत्रे प्रविश्य चरणेन कुपित: तत्क्षेपति: भारवे: श्वशुरं भारवे: चेष्टितं यदा अश्रावयत् तदा श्वशुर: भारविं स्वकार्यं सावधानता-पूर्वंक सम्पादयितुं परुष-वाचा कथितवान् अपि। किन्तु अनेन रुष्ट: न भूत्वा भारवि: महाकाव्य-विरचनं नैव त्यक्तवान्। भारवि: किरातार्जुनीयस्य कानिचित् सुभाषितानि रात्रौ स्वपत्नीम् अपि श्रवयति स्म। आसात् सा संस्कृतज्ञ विदुषी। स्मरणशक्ति तस्या: तीव्रा आसीत्। एकदा सा गृहदार्सी- ‘‘सहसा विदधीत न क्रियाम्, अविवेक: परमापदां पदम्। वृणुते हि विमृश्य कारिणुं, गुण-लुब्धा स्वयमेव सम्पदा।।’’ इसं श्लोकं श्रावितवती। सा अपि तत: प्रभाविता इमम् एव श्लोकम् अन्यत्र यत्र सा कार्य करोति स्म-तत्रत्यां गृह-स्वामिनीम् अश्रावयत्। सा तृ स्व-शयन-कक्षे स्थूल-स्थूलाक्षरेषु इमं लेखयित्वा उपयुक्त-स्थाने-सुरक्षितवती। द्वितीयास्मिन् एव दिने व्यापाराय दश-पञ्चदश-वर्षेभ्य: विदेशे कृत- प्रवास: तस्या: पति: रात्रौ प्रतिनिवृत्त:। स: पत्न्या: कक्षे तरुणं हृष्टं पुष्टं युवकं शयानं। दृष्ट्वा पत्नीं च दुराचारिणा मत्वा यावत् एव तं हन्तुं प्रवृत्त: तावत् एवं तस्य दृष्टौ उपर्युक्त: श्लोक: आपतित:। विरम्य स: किञ्चित् विचारयितुं प्रवृत्त;, तावत् एव तस्य पत्नी तं यथार्थतां प्रबोधितवती यत् अयम् आवयो: आत्मज: एव। ‘‘पापात् अहं सुरक्षित: अस्मि अनेन श्लोकेन’’ इति उक्तवा स: तस्य लेखकं भारचितं तदीयम् आवासन् उपगत्य बहु-बहु-धन-मानादि-समर्पणेन अभ्यनन्त्। श्वशुर: अपि अनेन अत्मानं गौरवन्तिवम् अमन्यत। पुन: प्रायश्चितावधौ समाप्ते गृहं प्रत्यावृत्तं भारविं पिता अति प्रवहदानन्दाश्रुपुर: पुन: पुन: समाश्लिष्य भूरि-भूरि मुक्तकण्ठम् अभिनन्दितवान् इति।प्रशंसा प्रगतौ किं योजयति?
Explanations:
Download our app to know more Lorem ipsum dolor sit amet consectetur adipisicing elit. Excepturi, esse.
Unlocking possibilities: Login required for a world of personalized experiences.